БУУнун адам укуктары боюнча эксперти жакырчылыктын деңгээлин баалоо үчүн Кыргызстанга келет
Пандемия, Украинага чабуул, акча которуулардын кыскарышы, инфляция – КРнын экономикасынын төмөндөшүнө, калктын жакырчылыгынын өсүшүнө алып келет деген БУУнун адам укуктарынын маселелери боюнча атайын баяндамачысы Оливье Де Шуттер жакырчылыкты баалоо үчүн 23-майдан 3-июнга чейин Кыргызстанга келет.
«Акыркы он жылдыктарда Кыргызстанда жакырчылыктын деңгээли акырындык менен төмөндөп келген. Бирок акыркы эки жылда жакырчылыкта жашагандардын саны көбөйдү.
Өкмөт жакырчылыкты кыскартуу ишине берилген жана менин сапарым бул аракеттерди жакшыртуу боюнча сунуштарды берүү мүмкүнчүлүгү болуп саналат», – дейт БУУнун Адам укуктары боюнча Кеңеши тарабынан жакырчылык жана адам укуктары маселелери боюнча байкоо жүргүзүү, отчет берүү жана кеңеш берүү үчүн дайындалган көз карандысыз эксперт Де Шуттер.
Анын айтымында, COVID-19 пандемиясы Кыргызстандын экономикасына олуттуу таасирин тийгизди. Ал жумушсуздуктун өсүшүнө жана азык-түлүктүн кымбатташына алып келди.
2020-жылы калктын төрттөн биринен көбү же 1.68 млн адам улуттук жакырчылыктын чегинде жашаган.
Ошондой эле БУУнун божомолунда, Россиянын Украинага басып киришинен улам дагы Кыргызстандагы жакырчылыктын деңгээли күчөшү күтүлүүдө. Келишпестик жана ага байланышкан санкциялар импортко жана Россияда эмгектенген мигранттардын акча которууларына көз каранды болгон Кыргызстандын экономикасына таасирин тийгизиши мүмкүн.
«Акча которуулардын кыскартылышы инфляциянын өсүшү менен бирге Кыргызстанда ансыз да жан багуу үчүн кыйынчылык менен бирди экинчисине араң улаштырып жаткан адамдар үчүн киреше булагын жоготуу коркунучунда турат», – дейт Де Шуттер.
Иш сапардын жүрүшүндө Атайын баяндамачы социалдык коргоо боюнча жөлөкпулдардын жетишерлик экенин жана саламаттыкты сактоо, турак жай менен камсыздалгандыгын жана билим берүү тутумдарынын сапатын изилдейт. Ал ошондой эле жакырчылыктын ченеми келишпеген таасиринен сезгенген топтордун, анын ичинде балдардын, майыптыгы бар адамдардын жана карыялардын абалына баа берет.
Де Шуттер Бишкек шаарында, ошондой эле Нарын, Ош жана Баткен облустарында жолугушууларды өткөрөт. Ал улуттук жана жергиликтүү деңгээлдеги бийликтин расмий адамдары, жакырчылыкка дуушар болгон жеке адамдар жана коомчулуктар, ошондой эле эл аралык уюмдардын ѳкүлдѳрү жана жарандык коомдун уюмдары менен жолугушат. Жолугушуулардын болжолдуу графиги бул жерде кѳрсѳтүлгѳн.
Атайын баяндамачынын иш сапары изилдөөлөргѳ жана кеңири жазуу жүзүндөгү материалдарына таянып, алдын ала даярдалган.
Атайын баяндамачынын жыйынтыктоочу баяндамасы 2023-жылдын июнь айында БУУнун Адам укуктары боюнча Кеңешине берилет.
