Кумтөрдүн алтын запасы түгөнүү коркунучундабы же?
2026-жылдын 1-январынан бери интернет майданында “Кумтөр: геологдор коңгуроо кагууда” аталышындагы Кыргызстандын тоо-кенчилер жана геологдор ассоциациясынын башкармалыгынын төрагасы Дүйшөнбек Камчыбековдун билдирүүсү кызуу талкууга алынууда.
Анда Дүйшөнбек Камчыбеков Кумтөр кенин курчап турган системалуу көйгөйлөрдүн көбөйүшү тууралуу коомчулукка коңгуроо каккан. Анын пикиринде, Кыргызстандагы эң ири алтын кенинин учурдагы оң каржылык көрсөткүчтөрү айтылганы менен бир катар татаал маселелер жашырылууда:
1. Өндүрүш көлөмүнүн төмөндөшү.
2. Чыгымдардын өсүшү.
3. Ачык казып алуу үчүн чектелген резервдер.
4. Алтынды бөлүп алуу көрсөткүчтөрүнүн төмөндөшү.
5. Жер астындагы казып алуунун татаалдыгы жана баасы.
6. Калдыктарды сактоочу жайды иштетүүнүн тобокелдиктери.
7. Экологиялык тобокелдиктер.
8. Кесипкөй коомчулук үчүн маалыматтын купуялуулугу ж.б.
Адистин билдирүүсүнө караганда, Кумтөр кени мамлекеттин менчигине кайтарылгандан бери алтын өндүрүү көлөмү төмөндөп, өндүрүш 17 тоннадан жылына 11 тоннага же андан төмөнгө чейин түшүп кетиши мүмкүн. Демек, мындай болсо өндүрүш пландарын аткарбай калуу коркунучун жаратат. Айрым эксперттер муну запастардын азайышынын табигый кесепети деп эсептешсе, башкалары башкаруучулук, технологиялык жана стратегиялык кемчиликтерди белгилешет.
Ал эми расмий "Кумтөр Голд Компани" жабык акционердик коому 2025-жылдын 12 айындагы жыйынтыгы менен бөлүшүп жатып, өзүнүн өндүрүштүк ишмердүүлүгүнөн түшкөн таза кирешеси 59 млрд 286 млн сомду түзгөндүгүн билдирген. Компаниянын билдирүүсүнө караганда, 2025-жылдын аягына чейин алтын өндүрүүнүн көлөмү 12 тоннадан ашуусу күтүлмөк.