Санарип рубль жүгүртүүгө чыгарылды
Россияда 1-сентябрдан тарта санарип рубль улуттук валютанын накталай жана накталай эмес акчадан кийинки үчүнчү формасы - расмий жүгүртүүгө киргизилди. Эксперт Сергей Щербаков басылмасына санарип рублдин өзгөчөлүктөрү жана аны колдонуу тартиби тууралуу Газета.Ru басылмасына айтып берген.
Санарип рубль — кадимки рубль сыяктуу эле төлөм каражаты. 1 санарип рубль 1 кадимки рублге барабар. Негизги айырмасы — анын сакталган жеринде. Накталай акча капчыкта, накталай эмес каражат коммерциялык банктын эсебинде болсо, санарип рубль Россиянын Борбордук банкынын платформасындагы атайын санарип капчыкта сакталат.
Эксперттин айтымында, санарип рублдин маанилүү артыкчылыгы — ал конкреттүү коммерциялык банкка байланбайт. Банк банкрот болгон учурда картадагы каражаттарга байланыштуу көйгөй жаралышы мүмкүн, ал эми санарип рубль Борбордук банктын платформасында сакталгандыктан жоголбойт. Санарип капчыкты өнөктөш каалаган банктын тиркемеси аркылуу колдонууга болот.
Санарип рублге өтүү ыктыярдуу. Аны колдонуу үчүн жаран өзүнүн банкынын тиркемеси аркылуу санарип капчык ачат. Капчыкты айына 300 миң рублга чейин комиссиясыз толтурууга болот. Төлөмдөрдү жана которууларды QR-код же телефон номери аркылуу жүргүзүүгө мүмкүн. Учурда санарип рубль айрым ири соода түйүндөрүндө жана маркетплейстерде кабыл алынууда.
Санарип рублдин артыкчылыктары катары акысыз жана ыкчам которуулар, банкка көз каранды эместиги жана банкроттук тобокелдигинен корголушу белгиленүүдө. Бирок анын кемчиликтери да бар: калдыгына пайыз эсептелбейт, кэшбэк каралган эмес, санарип рубль менен депозит ачууга же насыя алууга болбойт.
Кыргызстанда - санарип сомдун киргизилишине аз калды
Ал эми Кыргызстанда - санарип сомду колдонуу боюнча мыйзам 2027-жылдын башынан тарта күчүнө кириши күтүлүүдө. Учурда долбоордук иштер жүргүзүлүп жатат.
Санарип сомдун платформасынын ээси — КРнын Улуттук банкы. Аны киргизүү бир нече фаза менен ишке ашырылат. Биринчи этапта платформадан санарип акчаны чыгаруу, кийинки этапта банктар менен интеграциялоо каралган. Анын алкагында банктардын мобилдик тиркемелерине санарип сом капчыгын киргизүү жана каражаттарды бир капчыктан экинчисине которуу мүмкүнчүлүгүн түзүү пландалууда.
2026-жылдын аягына чейин санарип сомдун базалык платформасын иштеп чыгып, аны пилоттук режимде тестирлөө каралган.
