Кыргызстанда топоз багуу келечектүү багыт катары каралууда
Бүгүнкү күндө Кыргыз Республикасынын аймагында 61 650 баш топоз катталган. Алар негизинен Нарын, Ысык-Көл жана Ош облустарынын бийик тоолуу жайыттарында багылат. Бул аймактар экологиялык шарттары менен топоз багууга ылайыктуу. Бул тууралуу Айыл чарба министрлигинин маалымат кызматынан билдиришти.
Топоздор жыл бою жайытта багылып, −40°С чейин болгон суукка жана башка кескин климаттык шарттарга жогорку туруктуулук көрсөтөт. Алар эт, сүт жана жүн багытында пайдаланылып, бийик тоолуу аймактарда туруктуу өндүрүм берет.
Климаттын өзгөрүшү жана жайыттардын деградациясы күч алган шартта, Суу ресурстары, айыл чарба жана кайра иштетүү өнөр жайы министрлиги топоз багууну келечектүү багыт катары кароодо. Топоздор деңиз деңгээлинен 2000–4500 метр бийиктикте кадимки мал чыдабаган шарттарда жашап, өндүрүм бере алат.
Учурда Улуттук илимдер академиясы жана Министрликке караштуу илимий-изилдөө институттары тарабынан ак топоздорду апробациялоо жана породалык топ катары таануу боюнча иштер жүргүзүлүүдө. Бул багытта Тон районундагы Т. Акматов атындагы "Жайчы" чарбасынын базасында изилдөөлөр жүрүп жатат.
Мындан тышкары, фермерлер Баатырбек жана Таштанбек Акматовдор 2003-жылдан бери ак топоздорду селекциялоо менен алектенип, жогорку натыйжаларга жетишүүдө. 2025-жылы "Агродиалог–2025" форумунда Баатырбек Акматов ак топоз өстүрүү боюнча "Чемпион" деп табылган.
