Айымдар үчүн акысыз IT окутуу программасы: талаптары жана шарттары кандай?

Айымдар үчүн акысыз IT окутуу программасы: талаптары жана шарттары кандай?

Заман талабына жараша акыркы жылдарда Кыргызстанда IT тармагына кызыккан кыз-келиндер көбөйө баштады. Бирок, ар кандай себептер менен баарынын эле бул тармак жаатында билим алууга шарты жок. Муну эске алуу менен Жасалма интеллект академиясы (AI academy) ушуну менен үчүнчү жолу IT тармагына кызыккан кыз-келиндер үчүн “Programmer Ayimdar” долбоорунун алкагында гранттык окуу уюштуруп жатат. Мындай маалымат “Ишкер MEDIA” сайтына жарыяланары менен окурмандардан бул окутуу боюнча өтө көп суроолор, комментарийлер келип түштү. Алардын суроолорун канааатандыруу максатында Жасалма интеллект академиясынын директору Эрхан Адаевге байланыштык.

Буга чейинки берген маалыматтарыбызда, гранттык окуунун тандоосуна 14 жаштан 60 жашка чейинки айымдар катышарын маалымдаган элек. Э.Адаевдин айтымында, тандоо эки этап менен жүргүзүлөт. 

“Биринчи  этабы – бул онлайн тест. Тестте математика, логика жана компьютердик сабаттуулук боюнча 30дай суроо бар. Катышуучу ошолорго жооп бериши керек. Экинчи этабында жасалма интеллект аркылуу маектешүү болот. Анда катышуучунун буга чейин эмне менен алектенгени жана кандай максат менен бул долбоорго катышып жатканы текшерилет. Ошондой эле ал жерде дагы логика, математикага байланыштуу суроолор болот”, - дейт Адаев. 

Анын айтымында, катышуучулардын арасынан жалпы 40 адам тандалып алынат. Анын 30у гранттык орундарга бекитилсе, 10у резервде туруп турат. 

“30 кишинин арасынан ар кандай себептер менен окууну окуй албай калгандар чыгышы мүмкүн. Алардын ордуларына резервдегилерди кабыл алабыз. 5 айга созулган окутуу онлайн жүргүзүлөт. Ошондуктан катышуучуда ноутбук менен интернет болушу керек. Биздин негизги максат 30 кыз-келинди окутуп, ишке орношууга көмөктөшүү. Тагыраагы, окугандардын 60%дан кем эмес бөлүгүнө жумушка орношууга көмөктөшөбүз. Минтип ишенимдүү айтканыбыздын себеби, биз буга чейин да бир нече топту ушул дата-инженерия боюнча окутканбыз. Бүтүрүүчүлөрдүн 60%дан ашыгы жумуш таап кетишкен”, - дейт Э.Адаев. 

AI академиясынын жетекчисинин айтымында учурда IT тармагындагы кесиптердин ичинен дата-инженерияга болгон суроо-талап күчтүү. 

“Бул кесипке ээ болгондор көлөмдүү маалыматтар менен иштешет. Себеби, азыр элдин көбү интернетте, соцтармактарда отургандыктан бир эле адам күнүнө бир нече мегабайттан гигабайтка чейин маалымат жаратат. Ал маалыматтар ар бир компаниянын, уюмдун серверлеринде чогулат. Алар ошол серверлерде калып калбай кайра иштетилиши керек. Дата-инженерлер ошол маалыматтарды туура жана ишенимдүү түрдө чогулгандай кылып алардын архитектурасын, инфраструктурасын түзүшөт. Андан соң аны дата-аналитиктерге, IT адистерге беришет. Алар андан кореляцияларды, мыйзам ченемдүүлүктөрдү, паттерндерди таап чыгышат. Мурда маалыматтардын көбү кагаз жүзүндө болгондуктан журналдарда, архивдерде калчу. Азыр баары санариптешкендиктен санарип маалыматтар менен иштеп туура чечим кабыл алынат. Дата-инженери кесиби ушул жактан жакшы жардам берет”, - дейт маектешибиз.

Бул окутуу долбоорунда ар бир облуска квота берилгендиктен, жети облустан эң аз дегенде бирден катышуучу тандалат. 

“Азыр биздин тесттен миңден ашык кыз-келин өттү. Шаарда IT тармагына кызыккандар көппү алардын 70%ы Бишкек шаарынан болду. Окуй тургандардын көбү борбордон болуп калбаш үчүн ар бир облуска квота киргиздик”, - дейт ал. 

Эрхан Адаевдин билдиришинче, долбоорду Жогорку технологиялар паркы каржылап жатат.

“Бул окутуудан кыз-келиндер жаңы кесипке ээ болуп, Кыргызстан IT тармагына салым кошот. Өзүңүздөр билгендей, акыркы 5-10 жылда Кыргызстан IT тармагы боюнча дүйнөлүк рынокко чыгууга аракет кылып жатат. Бизде азыр башка өлкөлөр менен иштешкен эл аралык IT компаниялар бар. Үйдө отуруп жакшы акча тапкан IT адистерибиз чыгып жатат. Алардын санын көбөйтүшүбүз керек. Канчалык андай адистерди көбөйтсөк өлкө экономикасына ошончо жакшы салым кошулат”, - дейт Жасалма интеллект академиясынын жетекчиси Э.Адаев. 
Маектешүү учурунда Э.Адаев айымдар үчүн мындай окутуу 2019-жылы жана 2023-жылы болгонун кошумчалады жана долбоор мындан ары да улантылат. Бул чындыгында үйүндө интернети бар, бирок, балдары менен сыртка чыга албаган келиндер, апалар үчүн да жакшы мүмкүнчүлүк. Ошол эле кезде 14 жаштан жогорку мектеп окуучуларына да ыңгайлуу шарт, мүмкүндүк.

Арыз берүү мөөнөтү – 25-мартка чейин.

Мындан тышкары окуңуз

Бишкектеги ЖЭБ жана жылуулук тармактары салыктардан бошотулат

Бишкектеги ЖЭБ жана жылуулук тармактары салыктардан бошотулат

Министрлер кабинети 2022-жылдын 30-апрелиндеги №236 токтомуна өзгөртүүлөрдү киргизди. Бул документ Салык кодексинин жана ЕАЭБ келишимдеринин нормаларын колдонуу тартибин жөнгө салат. Документке ылайык, киреше салыгынан жана кошумча нарк салыгынан (КНС) бошотулган уюмдардын тизмесине эки муниципалдык ишкана — Бишкек ЖЭБи жана "Бишкек жылуулук тармактары" киргизилди. Мындан тышкары, токтомдун текстинде "коммуналдык&

Улуттук банктын активдеринин жалпы көлөмү 896,9 млрд сомго жетти

Улуттук банктын активдеринин жалпы көлөмү 896,9 млрд сомго жетти

Улуттук банк 2026-жылдын 31-мартына карата финансылык абалы тууралуу отчетун жарыялады. Документке ылайык, жөнгө салуучунун активдеринин жалпы көлөмү 896,9 млрд сомду түзүп, 2025-жылга салыштырмалуу кыйла өстү. Активдердин негизги бөлүгүн мурдагыдай эле монетардык алтын түзөт — 608,8 млрд сомдон ашык (бир жыл мурун 292,4 млрд сом болгон). Кассадагы, банктардагы жана

Бишкектеги парктарда мыйзамсыз соода кылгандарга айып пул салынды

Бишкектеги парктарда мыйзамсыз соода кылгандарга айып пул салынды

Бишкек шаардык мериясынын Муниципиалдык инспекциясы баш калаадагы парктарда мыйзамсыз соода кылгандарга карата чара көрдү. Бул тууралуу аталган инспекциянын башчысы Мирлан Таалайбеков билдирди. Маалыматка таянсак, Муниципиалдык инспекция тарабынан  мыйзамсыз бамуздак саткандарга айып пул салынды. Анда инспекция көчөдө талаптарга ылайык келбеген балмуздак саткандарды текшерип, аларга айып пул салган.  “Кээ бир жарандар Бишкектеги

Жалпы республикалык тестке 61 412 адам катталды

Жалпы республикалык тестке 61 412 адам катталды

2026-жылдагы жалпы республикалык тестирлөөгө 61 412 адам катталды. Бул тууралуу Билим берүү министрлигенен билдиришти. Алардын ичнен: 35 535 – Кыргыз тили тестине катталган; 28 993 – орус тилинде текстке катталган; Маалыматтарын тапшырбагандардын саны - 3 104; Толук эмес толтурулган билдирмелердин саны - 675; Жалпы республикалык тестке каттоо 17-февралдан 2-апрелге чейин жүргүзүлгөн.