Кызматкерлерге ишкердик ой жүгүртүүнү, финансылык сабаттуулукту үйрөтүү керекпи?

Кызматкерлерге ишкердик ой жүгүртүүнү, финансылык сабаттуулукту үйрөтүү керекпи?

Финансылык сабаттуулук кызматкерлерге канчалык деңгээлде керек? Эмнеси кооптуу — кызматкерлердин өз алдынчалыгын жогорулатса, алардын компаниядан кетип калуу ыктымалдыгыбы же маалыматка жана карьералык мүмкүнчүлүктөргө жетүүсүн чектөөбү? Бул көп ишканалардын жетекчилеринин оюна келген суроо. Изилдөөлөр көрсөткөндөй бул компаниянын өнүгүүсү үчүн өтө зарыл билим.

Финансылык сабаттуулук кызматкерге эмне үчүн керек?

Финансылык сабаттуулук — бул акчанын кандайча иштээрин, аны кантип табууну жана башкарууну так түшүнүү.
​​Финансылык жактан сабаттуу кызматкер компаниянын чыгашасы жана кирешесинин структурасы кандайча түзүлөөрүн, максаттар кандай финансылык көрсөткүчтөргө багытталганын, аларга жетүү үчүн кандай механизмдер бар экенин түшүнөт жана өз ишин ушул маалыматтын негизинде аткарат.

Көптөгөн кызматкерлер "Компаниянын финансы иштерин бүтүргөн кызматтары бар, алар акчаны эсептешсин, мен өзүмдүн ишимди кылам" деп ойлошот. Бирок көп жылдык тажрыйбалар корпоративдик маданиятка мындай мамилени колдонуу жаңылыштык экенин далилдеп турат. Эгерде сандарга жана финансылык логикага негизделген башкаруу системасы болбосо, бизнес да, кадрдык чечимдер да маанайга, жеке мамилелерге жараша кабыл алына берет, башкача айтканда, толугу менен объективдүү болбойт.

Адатта, көптөр бизнестин финансылык көрсөткүчтөрү бизнес ээлери тарабынан көзөмөлдөнүшү керек, ал эми калган бардык кызматкерлер өз милдеттерин гана так аткарышы керек деп ойлошот. Бир караганда, бул логикалуу, эмне үчүн жумушчу бизнес ээсинин акчасын санаш керек, бул этикага туура келбейт. Бирок практика көрсөткөндөй, жетекчинин жана кызматкердин мамилелерин синхрондоштуруусуз, чоң максаттарга жетүү мүмкүн эмес.

Жумуштагы адамдар көп учурда өз ишинин түпкү максатын түшүнбөгөндүктөн мотивациясы жоголот. Бизнес талдоочулардын практикасы көрсөткөндөй, бизнестеги эң жакшы натыйжалар кызматкерлерге төмөндөгүлөр түшүнүктүү болгондо келет.

  • маалыматтык ачык-айкындуулук
  • финансылык сабаттуулук
  • жумушуна берилгендик
  • KPI (англ. key performance indicators — кырг. натыйжалуулуктун негизги көрсөткүчтөрү) аркылуу мотивация берүү.

Персоналды башкарууга мындай мамиле кылуу ар бир кызматкердин таасирдүүлүгүн/өндүрүмдүүлүгүн камсыз кылат. Иш берүүчү менен кызматкердин ортосундагы мамиле ишкердик ой жүгүртүү моделине ылайык курулат: кызматкер анын иш-аракеттери компанияга пайда алып келишине кызыкдар болуп, берилип иштейт.

Катардагы кызматкерге ишкердик ой-жүгүртүүнүн эмне кереги бар?

Ишкердин негизги өзгөчөлүгү — жоопкерчиликти ала билүү жана кабыл алынган чечимдер үчүн жоопкерчиликтүү болуу.

Эгерде дүйнөлүк масштабда карасак, бизнестеги көйгөйлөрдүн көбү жашоого жана ишке инфантилдик мамиле кылган, тагыраак айтканда, адамдардын эч кандай жоопкерчиликти ала албагандыгы менен байланышкан. Башкача айтканда, кадр маселеси ишкананын натыйжалуулугуна түздөн-түз таасирин тийгизет.

Көптөгөн ишканалардын жетекчилери жаңы билимге жана көндүмдөргө ээ таланттуу кызматкерлеринин компаниядан кетип калышынан коркушат, ошондуктан аларга өнүгүү үчүн "кошумча" мүмкүнчүлүктөрдү беришбейт. Кызматкердин кетип калуу коркунучу дайыма болот. Бирок андан да коркунучтуусу, жумуштагы милдеттерин ченемдик укуктук актыларга ылайык, кайдыгер жана басым астында аткаруусу.

Баары эле ишкер боло албайт. Ар ким эле өзүнө жоопкерчиликти жана аны менен келген стрессти көтөрө албайт. Ишкердиктин маңызы – адам өзү үчүн иштейби же жумушка алынганбы анчалык деле мааниге ээ эмес. Ар кандай ишкердик мамилелер бирдей кызыкдар болгон эки тараптын милдеттенмелеринин жыйындысы, ыктыярдуу жана өз ара пайдалуу келишимдин бир түрү катары пайда болот.

Ишкердик моделдеги ой жүгүртүүсү бар адам жумушка киргенде жетекчи анын аракетин байкап карьералык өсүүгө, KPI жогорулатууга мүмкүнчүлүктөрдү берет деген үмүттө өз ишин жакшыртууга аракеттенет, оптималдаштыруу мүмкүнчүлүктөрүн издейт. Эгерде компания кызматкерине өнөктөш катары тиешелүү мүмкүнчүлүктөрдү бере албаса анда ал жерде кадрлар токтобойт. Бизнестин эң баалуу ресурсу болгон активдүү жана автономдуу кызматкерлер кетишет. Бул учурда HR адисинин милдети — бул идеяны жетекчиликке жеткирүү жана кызматкерлерди кармап калуу үчүн инструменттерди сунуштоо болуп саналат.

Кызматкерлердин ишкердик ой жүгүртүүсүн өнүктүрүү үчүн кандай куралдар жардам берет?

Адистер төмөнкү суроолорго жооп берген окуу программалары жакшы деп эсептешет.

  • Маалыматтык боштукту жоюу, кызматкерлердин горизонтторун кеңейтүү
  • Ар кандай бөлүмдөрдүн, айрым кызматкерлердин максаттарын сихрондоштуруу менен уюмдун жалпы максаттарына багыттоо
  • Кызматкерлердин кеңири чөйрөсүнүн финансылык сабаттуулугун жогорулатуу
  • Жеке кызматкерлер менен бүтүндөй бөлүмдөрдүн ортосунда үзгүлтүксүз байланышты түзүү
  • Мотивация жана профессионалдык өсүү перспективалары жана натыйжада компаниянын жеке кирешеси жана финансылык-экономикалык көрсөткүчтөрү жогорулайт.

Мындай кийин логикалык суроо жаралат, кандай окутуу программаларын колдонуу керек? Ички, уюм жана анын адистери тарабынан түзүлгөнбү же тыштан бизнес-тренерлерди жана консультанттарды тартуу керекпи?

Ички иштелип чыккан программа кызматкерлердин кесиптик көндүмдөрүн гана өнүктүрбөстөн, ички тартипти жана бизнес-процесстерди үйрөнүүгө жардам берет. Бул жаңы кызматкерге адаптация мезгилин тезирээк өтүүгө жардам берет жана ага тиешелүү бөлүмдөр менен биргеликте иштөөгө үйрөтөт. Кызматкерди жумуш чөйрөсүнө батыруу үчүн көп учурда бир жылга чейин убакыт талап кылынышы мүмкүн, бул бизнес үчүн натыйжасыз.

Компаниянын кадимки бизнес процесстери жана механизмдери кемчиликсиз же ката болушу мүмкүн. Аларды гана колдонуу зарылчылыгы компания үчүн да, кызматкерлер үчүн да пайда алып келбеши мүмкүн. Андыктан сырттан тренер чакыруу пайдалуу болот.

Заманбап профессионал кызматкердин портрети бизнес ээсинин көз карашы менен

Заманбап рынок, кызматкерлердин чыныгы кесиптик даярдыгы менен алардын каржылык күтүүлөрүнүн ортосундагы чоң ажырымдан улам уникалдуу. Бул учурда заманбап дүйнөдө мансапты эффективдүү өнүктүрүүнүн негизи деп эсептеген жана жумушка алууда эске алган керектүү жумшак жана катуу көндүмдөр жөнүндө айтуу маанилүү.

Софт-скиллдер

  • Эмоционалдык интеллект
  • Проактивдүү ой жүгүртүү
  • Адаптациялашуу

Хард-скиллдер

  • Системалык ой жүгүртүү
  • Заманбап технологияларды өздөштүрүү
  • Оозеки жана жазуу тилинде туура оюн билдирүү
Күчтүү лидер кызматкерлеринин ишкердик маанайын/ой жүгүртүүсүн калыптандыруудан коркпошу керек. Тескерисинче, ага көмөктөшүп, маалыматтык вакуумду жок кылып, кызматкерлер менен бизнестин абалынын жалпы картинасы менен бөлүшүп, өнөктөштүк мамилелерди жана ачык-айкын KPI системасын түзүшү керек.

Компетенттүү HR адисинин милдети болсо туруктуу жана тез өнүгүү үчүн корпоративдик маданиятты түзүү. Ачык жана достук чөйрө баалуу кызматкерлердин алмашуусун азайтат.

Кызматкерлердин финансылык сабаттуулугун жогорулатуу жумушка берилүүсүн бекемдейт жана иш-аракеттерди маңыздуу кылып, компанияга чоң максаттарга жетиүүсүнө жардам берет.

Бизнесте дизайндык ой жүгүртүү кантип колдонулат жана анын таасири кандай болот
Дизайндык ой жүгүртүү – бул колдонуучуну/керектөөчүнү билүүгө, анын көйгөйүн түшүнүүгө жана ага альтернативдик чечимдерди табууга жардам берген конкреттүү маселелерди чечүүнүн ыкмасы жана процесси. Терминдеги ”дизайн” сөзүнүн туура котормосун — долбоорлоо, куруу жана жаңы нерсени түзүү деп түшүнсө б…
Бизнесиңиздин мобилдик тиркемесин чыгаруу керекпи? — чек-лист
App Annie компаниясынын State of Mobile 2022 маалыматына таянсак, 2021-жылдын аягында колдонуучулар күнүнө орточо эсеп менен 4 саат 48 мүнөтүн мобилдик тиркемелерде өткөрүшкөн. Тиркемелер бизнеске кардарлар менен байланышууга жана брендге көңүл буруунун санын көбөйтүүгө кошумча мүмкүнчүлүк берет. Ан…
Жетекчинин жеке бренди компаниянын ишине кандай таасир этет жана аны түзүү эмне үчүн пайдалуу
Репутация, имидж, бренд — булар адамдарга кандайдыр бир чечимдерди кабыл алууда укмуштуудай таасир этет. Адамдар көбүнчө эле ишенимди арттырган жана шыктандырган белгилүү компаниялардын пайдасына тандоо жасашат. Reputation Institute тарабынан жүргүзүлгөн эл аралык изилдөөдө компаниянын репутациясын…

Экономика

Агрардык тармакта кошумча тышкы каржылоого муктаждык 137 млрд сомду түзүүдө – Бакыт Төрөбаев

Агрардык тармакта кошумча тышкы каржылоого муктаждык 137 млрд сомду түзүүдө – Бакыт Төрөбаев

2024-жылдын 2-апрелинде Бишкекте Суу ресурстары, айыл чарба жана кайра иштетүү өнөр жай министирлиги Дүйнөлүк банк менен биргеликте уюштурган туруктуу агрардык

«Кепилдик фонду» акционерлердин жылдык жалпы чогулушун өткөрөт – күн тартиби

«Кепилдик фонду» акционерлердин жылдык жалпы чогулушун өткөрөт – күн тартиби

«Кепилдик фонду» ААКсы 2024-жылдын 26-апрелинде акционерлеринин жылдык жалпы чогулушун өткөрүү жөнүндө билдирет. Маалыматка ылайык, акционерлердин жылдык жалпы чогулушуна катышууга укугу

Дагы Экономика

Бизнес

Дагы Бизнес

Бийлик

Министрлер Кабинети саламаттыкты сактоо системасын стратегиялык өнүктүрүүгө өзгөчө маани берет

Министрлер Кабинети саламаттыкты сактоо системасын стратегиялык өнүктүрүүгө өзгөчө маани берет

Саламаттыкты сактоо системасын өнүктүрүү өлкөбүз үчүн артыкчылыктуу багыттардын бири болуп саналат жана минкаб аны стратегиялык жактан өнүктүрүүгө өзгөчө маани берет.

Дагы Бийлик

Коом

Чүйдө жер мунапысынын алкагында дачалардын көйгөйлөрүн чечүү иштери башталды

Чүйдө жер мунапысынын алкагында дачалардын көйгөйлөрүн чечүү иштери башталды

Президенттин Чүй облусундагы ыйгарым укуктуу өкүлү Канат Джумагазиев дача кооперативдеринин башчылары менен жолугушуп, аймактагы жер мунапысынын жүрүшүн талкуулады. Бул тууралуу

Дагы Коом

Гранттар жана кредиттер

Кыргызстан менен Корея кызматташтыгынын актуалдуу маселелери талкуулады

Кыргызстан менен Корея кызматташтыгынын актуалдуу маселелери талкуулады

Министрлер кабинетинин төрагасынын биринчи орун басары Адылбек Касымалиев Кореянын элчиси Ли Вонджэ менен жолукту. Бул тууралуу минкаб билдирди. Жолугушуунун жүрүшүндө

Швейцария Саламаттык сактоо министрлигине  43 млн сомдук компьютердик жабдууларды берди

Швейцария Саламаттык сактоо министрлигине 43 млн сомдук компьютердик жабдууларды берди

Бүгүн Швейцариянын элчиси Оливье Бангертер үй-бүлөлүк дарыгерлер топторун техникалык жактан жабдууну колдоо максатында КР Саламаттыкты сактоо министри Алымкадыр Бейшеналиевге 320

Дагы Гранттар жана кредиттер

Энергетика

Дагы Энергетика

Транспорт

Таласта кызматкерлер жол куруу учурунда мамлекетке 7 млн сом зыян келтиришкен

Таласта кызматкерлер жол куруу учурунда мамлекетке 7 млн сом зыян келтиришкен

"Кыргызавтожол" мамлекеттик ишканасынын Талас филиалынын кызмат адамдарынын мыйзамсыз иш-аракеттери аныкталды. Бул тууралуу УКМКнын басма сөз кызматы билдирди. Келтирилген

Күйүүчү-майлоочу майлардын запасы жетиштүү — Экономика министрлиги

Күйүүчү-майлоочу майлардын запасы жетиштүү — Экономика министрлиги

Кыргызстандын күйүүчү-майлоочу майлар рыногунда баалардын абалы туруктуу. Бул тууралуу Экономика министрлигинин басма сөз кызматы билдирди. Ведомствонун маалыматына ылайык, 2024-жылдын 8-январына

Дагы Транспорт

Бизнес маек

Биржанын туура тандалган бизнес-модели колдонуучулардын каражаттарын сактап калат –эксперт криптотармагы тууралуу айтып берет

Биржанын туура тандалган бизнес-модели колдонуучулардын каражаттарын сактап калат –эксперт криптотармагы тууралуу айтып берет

Дээрлик бир жыл мурун крипто индустриясы катуу кризисти башынан өткөргөн. FTX крипто биржасы кыйрагандан кийин криптовалюталардын курсу жана колдонуучулардын ишеним

Кыргызстанда бут кийим чыгаруу тармагы өнүксө дейм — "Таазим" брендинин негиздөөчүсү Нурсултан Муратов

Кыргызстанда бут кийим чыгаруу тармагы өнүксө дейм — "Таазим" брендинин негиздөөчүсү Нурсултан Муратов

ИШКЕР MEDIA аймактардагы чакан бизнести ар дайым колдоп, алардын ийгилиги менен көйгөйлөрүн чагылдырууну улантат. Бул жолу колго бут кийим тигүү

Кыргыздын кол өнөрчүлүгү аябай бай — шырдактарды жалаң чет өлкөгө саткан ишкер Мансур Абылаев

Кыргыздын кол өнөрчүлүгү аябай бай — шырдактарды жалаң чет өлкөгө саткан ишкер Мансур Абылаев

Kyrgyz Handmade деп чыккан көз жоосун алган шырдактарды, улуттук буюмдарды алгач сайтынан көрүп суктанып жүрдүк. Анткени сапаты, кооздугу, оймолору чынында

Мамлекет оюндун эрежелерин эле так белгилеп койсо таланттуу ишкерлер көбөйөт — ЖИАнын жетекчиси Аззамбек Жээнбай уулу

Мамлекет оюндун эрежелерин эле так белгилеп койсо таланттуу ишкерлер көбөйөт — ЖИАнын жетекчиси Аззамбек Жээнбай уулу

2006-жылы прогрессивдүү ишкерлердин демилгеси менен түзүлүп, бардык облустарда кеңселерин ачып, учурда Кыргызстанда орто жана чакан бизнестин миңдеген өкүлүнүн башын бириктирип,

Дагы Бизнес маек

Кызыктуулар

Кыргызстанга Казакстандан жараксыз документтер менен 22 тонна беде үрөнүн алып келүүгө аракет кылышкан

Кыргызстанга Казакстандан жараксыз документтер менен 22 тонна беде үрөнүн алып келүүгө аракет кылышкан

Кыргыз-казак чек арасындагы "Чалдовар" көзөмөл-өткөрүү пунктуна жакын жерде Айыл чарба министрлигинин кызматкерлери Казакстандан Кыргызстанга беде үрөнүн ташып келүүдө

Дагы Кызыктуулар

Абдан жакшы! Сиз ийгиликтүү катталдыңыз.

Кайра кош келиңиз! Сиз ийгиликтүү кирдиңиз.

Сиз ИШКЕР MEDIA - Кыргыз тилиндеги биринчи улуттук бизнес сайты сайтына ийгиликтүү жазылдыңыз.

Ийгилик! Кирүү үчүн сыйкырдуу шилтеме үчүн электрондук почтаңызды текшериңиз.

Ийгилик! Төлөм маалыматыңыз жаңыртылды.

Эсебиңиз жаңыртылган жок.